پنجشنبه ۱۸ مرداد ۱۳۹۷ - ۰۹:۲۷
کد خبر47725

«اصغر فردی»، شعر ناتمام فرهنگ تبریز و آذربایجان

2104.jpg

شهریارنیوز: اصغر فردی، ادیب و شاعر تبریزی، شب گذشته در 52 سالگی درگذشت و با کوچ ابدی خود، تبریز و آذربایجان را سوگوار یکی از گوهرهای بی‌همتای فرهنگ و آذربایجان کرد. فردی از دوره نوجوانی با استاد شهریار، همراه بود. با استعداد و نبوغ فرهنگی خود و همچنین به واسطه موانست با ادبا و چهره‌های شاخص ادبی و هنری، در فضای فرهنگی کشور شناخته شد.

به گزارش شهریار، بیشترین شهرت فردی در حوزه شعر، به مثنوی‌هایی باز می‌گردد که وی در حال و هوای سبک خراسانی و با همان فخامت دوره‌های نخستین شعر فارسی سروده است. منظومه «تبریزیّات» از همین آثار است که سرشار از حسرت‌ها و ناامید‌ی‌های شاعر، نسبت به فضای افسرده و بی‌رمق تبریز است.
فردی منتقد جدی جریان شعر در دوره‌های اخیر بود و اعتقاد داشت، شعر در دهه‌های اخیر، مسیر بی‌راهه‌ای را طی کرده و از معرفت و ادراک شاعری، دور افتاده‌است. به همین خاطر، در هیچ انجمن شعر و محفل ادبی حضور نمی‌یافت.
آخرین و شاید تنها باری که فردی در یک جمع ادبی حضور یافت، به مراسم رونمایی از دفتر شعر لیلا حسین‌نیا در تبریز باز می‌گردد. وی در این جلسه، علی‌رغم ارتباط خویشاوندی با شاعر، در فضایی بی‌تعارف، شعر جوان را به چالش کشید و با اشاره به این‌که این نخستین‌بار است که در انجمن شعر مرتبط با جوانان حضور می‌یابد، افزود: «شعر امروز، گرفتار آسیب‌ها، بدعت ها و انحرافات بسیار است و کمتر پیش‌آمده شعر جوان، به صورت جدی و بی‌تعارف، نقد شود. کیفیت آموزش دانشگاهی نیز مطلوب نیست و تعارفات بی‌رویه باعث شده یک مسیر نادرست، پیش روی شاعران جوان باشد.»
فردی، علی‌رغم ارتباط با چهره‌های سیاسی، هیچ‌گاه به طرفداری از هیچ جریانی برنخواست، با این حال، حیات فرهنگی وی، هیچ‌گاه خالی از حواشی نبود. وی در مقطعی، علی‌رغم رفاقت‌ قدیمی با محمدرضا شجریان، به منتدان جدی او پیوست. از هوشنگ ابتهاج، به خاطر ذکر برخی از فرازهای زندگی شخصی استاد شهریار در کتاب «پیر پرنیان‌‌اندیش» به تندی انتقاد کرد و از شفیعی‌کدکنی، به سبب کم‌اهمیت‌شمردن شعر یکی از شاعران آذربایجان، گله داشت. سایه سیاسی دهه 60، همواره بر حیات فرهنگی‌ او سنگینی کرد و در کنار نامش، نام برخی گرایش‌ها و نحله‌ها، زمزمه می‌شد.
او پس از درگذشت استاد شهریار، به واسطه دکلمه آثار استاد، بیشتر شناخته شد. صدای گرم و گیرا و تلسط بر فنون لحن و بیان، از موهبت‌های خدادادی فردی بود که او را در زمره معدود ادبای سخنور و ناطق مطرح کرد. دکلمه آثار عمان سامانی، شاعر نامی عاشورایی، با  خوانندگی حسام‌الدین سراج، از دیگر آثار فردی به شمار می‌رود.
فردی، از مهم‌ترین راویان تاریخ شفاهی تبریز از دوران طلایی سیاسی و اجتماعی این شهر بود. روایت‌‌های او از محلات تاریخی تبریز و شخصیت‌های ممتاز کوچه‌پس‌کوچه این شهر، به قدری تکان‌‌دهنده بود که هر مخاطبی را از خسران فرهنگی تبریز و آذربایجان متاثر می‌سازد. از این رو، مرگ او ضایعه‌ای بزرگ برای تبریزی است که داشته‌هایش را یکی‌یکی از یاد می‌بَرَد و سرمایه‌های اندکی برای اثبات گذشته پرفروغ خود دارد.
وضعیت نامطلوب تدوین و انتشار دیوان استاد شهریار، از دغدغه‌ها و غصه‌های فردی در طول سالیان دراز بوده‌است. به قدری که  در یکی از آخرین مطالبی که در کانال شخصی خود آورده است: «عروق قلبي متصلبي دارم و زندگي ناملايمي گذرانده‌ام. يقين دارم كه ديگر آن 20 سال ديگر را زنده طي نخواهم كرد.... اما اينجا براي فردائيان بگويم كه نسخه‌‌ای از كليات آثار استاد را به‌مثابه ماكت آماده و پرينت‌شده در دست دارم تا اگر هنوز اهل شعري باز بماند و زبان فارسي متكلمي داشته باشد و كتابي به اين زبان در آيد، اين نسخه را به‌چاپ و انتشار برساند.»
--------------------------
فرشید باغشمال

ارسال نظر